ЗАМОН ШИДДАТИГА МОС ЯНГИ МАРРАЛАР

Ҳар бир йил янгиланганда инсон тўхтаб, ортда қолган вақтга бир назар ташлаб олади. Нималарни йўқотгани, нималар топганини сарҳисоб қилиб, олдинда уни нималар кутаётгани ҳақида мулоҳаза юритади, умидлар қилади, режалар тузади. Бир йил аслида сайёрамиз ҳаётида катта вақт эмас. Лекин бир йил давомида кечадиган уч юз олтмиш беш кун инсон, жамият, ва ниҳоят, мамлакат ҳаётида чуқур […]

Давомини ўқиш

Чаккаларнинг нафасини ўчирди

Акамни топдим Бир “оғам” бор, дуч келсам, Саволларга ўрайди: – Укажон, қалайсиз? – деб Аҳволимни сўрайди. Чой ичмаган бўлсак-да, Икков парқув тўшакда: – Инижон! – деб йўқлайди, Телефонда – гўшакда. “Укажон” деган маҳал, Дилдан ғубор кетаркан. Яхши ният қилганлар Мақсадига етаркан. Мен-ку, кўпроқ йиртганман Бўз ва алак кўйлакни. Ўш билан Бухоронинг Ёшин “оғам” ўйлабми? Шу […]

Давомини ўқиш

Севгилим киради оқшом тушимга

Тун Олтин гулга ўхшар кўкда ой, Атрофида кўк чамбараги. Само – гулнинг новдаси гўё, Ёндош худди сен ва мен каби. Эндиги ой – новдасиз гулдир, Кўк юлдузлар ёритган маҳзан. Ой асрлар бўйи хушбахтдир, Менинг сен-ла бахтим бир лаҳза… Завқу шавқ Энди мени тийиб, жиловлаб бўлмас, Куйлайман дарахтга, юлдузли кўкка, Куйлайман дунёга ишқи азалдан! Севаман! Меники […]

Давомини ўқиш

Япроқ ҳикоялар

О, глобус, сенда дарёлару уммонлар, даштлару тоғлар, шаҳарлару мамлакатлар бор. Лекин одамлар йўқ. * * * Сен кўзгуга қарадинг-у кетдинг. Кўзгуга юзларимни босдим, у иссиқ эди. * * * Ошиқлар бир олманинг икки палласимиз ташбеҳини хуш кўрадилар. Шу ернинг ўзида айрилиш бор. * * * Осмон билан ерни нима боғлайди. Бир-бирисиз мавжуд бўлолмаслик. Ҳақиқий ошиқ […]

Давомини ўқиш

ҚАҲРАМОН, ҲОМИЙ ВА КЎМАКЧИ

Синов мавзуси туғилиш, туш, сафар, қайтиш каби турғун мавзулар билан бирлашиб, достон ва эртаклар сюжетини ҳосил қилади. Қаҳрамон синовлардан ўтиш асносида шаклланади, тобланади. Халқ оғзаки ижодида айнан мана шу қаҳрамонликлар куйланади. Қаҳрамон ҳаёт синовдан иборат деган азалий тушунчани поэтик тарзда ифода этади. Синов мавзуси эпик асарлар таркибида уч йўналишда кўзга ташланади: 1) тақиқларга риоя қилиш; […]

Давомини ўқиш

ВОҚЕЛИККА КИНОЯВИЙ МУНОСАБАТ

Ёзувчи Мурод Муҳаммад Дўстнинг “Лолазор” романи ҳақидаги адабий баҳсларни кўздан кечириб, айтиш мумкинки, мунаққид ва китобхонлар учун муаллиф нуқтаи назарини аниқлаш энг муҳим масалага айланган. Зотан, бадиий асарнинг концептуал яхлитлигини таъминлашда муаллиф образининг ифодаси муҳим роль ўйнайди. Адабиётшунос олим Михаил Бахтин бадиий асардаги бирламчи ва иккиламчи муаллифни ажратиб кўрсатади. Шунга кўра, “Лолазор”даги роман ижокори – […]

Давомини ўқиш

БОЛАЛИК ҲИДИ

Эссе Етар. Елкани қийган Арқон сизданам ортсин. Бу тўрни энди, тоға, Балиқ еганлар тортсин! XX аср. Камина XX аср адоқлари. Юртимизда озодлик эпкинлари эса бошлаган пайтлар. Ўша пайтлардаёқ элнинг оташин шоирига айланиб “улгурган” Усмон Азимов – республика радиоси адабиёт бўлимининг мудири – кўп талаб уриб юрдилар: Бир балиққа чиқайлик! – Қачон десангиз, биз тайёр! – […]

Давомини ўқиш

“ШАРҚ ЮЛДУЗИ”ДА КЕЧГАН КУНЛАРИМ

“Шарқ юлдузи” журналида ишлаган кунларимни ҳаётимдаги энг бахтли дамлар деб биламан. Қачондир бундай бахт менга насиб қилади деб хаёлимга ҳам келтирмаган эдим. Ўқувчилик йилларимда, айниқса, олтинчи-еттинчи синфда мактаб кутубхонасига келадиган бу журнални қўлдан қўймасдан ўқиганман. Талабалигу ундан кейинги йилларни айтмаса ҳам бўлади. Аспирантлик пайтимизда “Шарқ юлдузи” журналида мақола чиқариш эзгу ниятимиз эди. Унга етишиш жуда […]

Давомини ўқиш

Икки оламда мен сени дерман

Бобур ғазалига мухаммас Товонга тегур сочинг кетгунча тола-тола, Силкинар юрганингда бўлиб қаро шалола, Уёласанму нечун, юзинг қирмиз пиёла, Хатинг аро узоринг сабза ичинда лола, Ул чашми пур хуморинг лоладаги ғазола. На бўлди сенга, жонон, бирдан ҳолинг паришон, Мисли бетоқат жайрон боқгайдур чашминг гирён, Нурли кўнгул кўкига тушди соя, ногаҳон, Барча парилар, эй жон гирдингда зору […]

Давомини ўқиш

ШОДМОНБЕКНИНГ ШОДЛИГИ

Тун қанча қоронғи бўлса, юлдузлар шунча чарақлаб, нур сочади. Ўтган асрнинг ўттизинчи-эллигинчи йилларида – қатағон йилларида, миллатнинг энг сара зиёлилари Абдулла Қодирий, Фитрат, Чўлпон, Усмон Носир, кейинги авлоддан Миркарим Осим, Миртемир, Мирзакалон Исмоилий, Шорасул Зуннун, Шуҳрат, Шукрулло, Мақсуд Шайхзода, Қодир Мирмуҳаммедов каби ёрқин истеъдодлар шўро жаллодлари томонидан ҳибсга олиниб, азоб-уқубатга гирифтор бўлдилар. Шодмон Отабек, Тоҳир […]

Давомини ўқиш