Monthly Archives: Noyabr 2016

Тўлқинлар туғёнин  кузатасан жим

Тўлқинлар туғёнин кузатасан жим

Умрим чорбоғи Умрим чорбоғига сизни чорладим, Шоядки, сайридан топсангиз ҳузур. Гули хушнуд этса, ҳосил муродим, Тикани ранжитса, тутасиз маъзур. Чорбоғим жилоси, қалбим қўридан, Дардимнинг ранги бор ҳар япроғида. Наботот яшнаркан қуёш нуридан Чақмоқ зарбини ҳам туяр гоҳида. Кулдан холи эмас…

ЁЗКЕЧУВЛИК ЙЎЛБАРС

ЁЗКЕЧУВЛИК ЙЎЛБАРС

Қатор қисса ва романлар муаллифи Сойим Исҳоқ маҳоратини намойиш этувчи “Кўклам адоғида куз” романида бутун Туркистонга донғи кетган, Жиззах вилоятидаги Ёзкечув қишлоғидан чиққан тарихий шахс Саримсоқ полвоннинг бошидан кечирганлари тасвирланади. Саримсоқ полвон романдаги бош қаҳрамон, қолган барча тимсоллар, тасвирланган саҳналар,…

“КЕЛМИШ ЭДИМ ЎЗГА БИР ЖАІОНА”

“КЕЛМИШ ЭДИМ ЎЗГА БИР ЖАІОНА”

Дунё адабиёти тажрибасида ёзувчиларнинг ўзларини ўйлантираётган, ташвишга солаётган муаммоларни турли рамзлар, поэтик воситалар ёрдамида тасвирлаш, баён қилиш услуби бор. Баъзи адиблар ўз замонидаги муаммоларни фантастик услубда ёритса, айрим ижодкорлар тарихий-қиёсий услуб орқали ифодалайди. Ана шундай бадиий усуллардан бири, асар қаҳрамони…

Тийра тунда  ойнинг гардиши

Тийра тунда ойнинг гардиши

Гўзаллик Гўзаллик ҳамиша этар маҳлиё, Ҳеч кимса ундан юз бурмагай, асло. Ул покдир, тушмагай, тубан чоҳга ҳеч, Бизни эзгуликка чорлар эрта-кеч. Дил фараҳ, оромга интилса магар, Гулгун туйғулардан ясаб гулчамбар, Ғаму андуҳларни инкор этарак, Хоксор тупроқ сари талпинса юрак, Жаҳолатни…

ДИЛГА ЁРУҒЛИК ЭЛТГАН АСАРЛАР

ДИЛГА ЁРУҒЛИК ЭЛТГАН АСАРЛАР

Кўнгил… Бу мулкда нималар бор? Қарамоққа, эшитмоққа вақтингиз борми уни? Орзу-армонга макон бу қўрғонда топганларингиз нима-ю, йўқотганларингиз нима? Қачон охирги марта ўзингиз билан ўзингиз қолгансиз? Дил билан дилдан ҳамсуҳбат бўлганмисиз? Сержилва, серғалва бу дунё-ю дундан ортиб, ортда қолган йўл ҳақида…

ШЕЪРИЯТ ВА РАНГТАСВИР – ЭГИЗ САНЪАТЛАР

ШЕЪРИЯТ ВА РАНГТАСВИР – ЭГИЗ САНЪАТЛАР

Аслида, санъат ижодкор қалбу онгида кечган ҳис-туйғу ва ғоянинг бадиий ифодаси ўлароқ яхлит ҳодиса эса-да, биз уни турларга ажратишга одатланганмиз. Албатта, санъатни турларга ажратиб таснифлаш маданий ҳаётимизда жудаям зарур. Аммо на ижодкор ва на талабгор (ўқувчи, томошабин, тингловчи ва ҳоказо)…

НЕОМИФОЛОГИК ОБРАЗ ТАЛҚИНИ

НЕОМИФОЛОГИК ОБРАЗ ТАЛҚИНИ

Рус адабиётшунослигида В.М.Жирмунский шарҳи ва сўзбошиси билан “Доктор Фауст ҳақида афсоналар” деб аталган каттагина китоб ёзилган. Китобда жамланган материаллардан маълумки, Доктор Фауст ва Мефистофель ҳақидаги асарнинг туб замини немис халқ оғзаки ижоди билан боғлиқ. Шайтон образи дунё халқлари адабиётида турфа…

«ЎЗБЕК ХАРАКТЕРИ»

«ЎЗБЕК ХАРАКТЕРИ»

ёхуд руҳоний ва нафсоний мунозара ичида яшаётган инсон образи Ўзбекистон халқ ёзувчиси Шукур Холмирзаевнинг 1987-1988 йилларда “Шарқ юлдузи” ва “Ёшлик” журналларида эълон қилинган туркум ҳикоялари ўша даврда ўзига хос адабий портлаш бўлди. Бу туркумга мавзу, тасвир, услуб нуқтаи назаридан адиб…

“ХАМСА” ВА ҚИССА

Эпик жанрлар таснифида қисса романдан кейин туриши маълум. Аммо бадиий адабиётга қадар ҳам муайян шакл-мазмунда мавжуд бўлгани, замон-макон нуқтаи назаридан шарқ ва ғарб адабиётини бирдек қамраб олиши, ҳам фольклор, ҳам ёзма адабиёт жанри сифатида мустақил шаклларига эгалиги, жанр канонларининг ўзига…

ЮРАКНИ УЙҒОТГАН СЎЗЛАР

ЮРАКНИ УЙҒОТГАН СЎЗЛАР

Эшқобил Шукур шеърларида сўзлар янги жилоларини намойиш этади. У сўзлардан завқланади. Бошқаларга ҳам ўзи ҳис қилган шу завқни юқтиради. Тилшунос, адабиётшунос, шоир, адиблар сўз тўғрисида кўп фикрлар билдиришган. Аммо, шу пайтгача ҳеч ким “сўз – тилнинг ҳужайраси” демаган. Эшқобил Шукур…