Элу юрт бир бўлиб айлангиз сайрон

            Яхшироқ Оқ буғдойи туриб сули сепгандан,  Тоза шоли туриб курмак эккандан, Бекор қирқ кун қайғу-ҳасрат чеккандан Тан соғлиқда бир кун хандон яхшироқ! Дунёга чиқдингми – бахтинг очилса, Душманларинг оёғингга бош урса, Ёв бўйсуниб, икки қўлин қовширса, Кўз олайтиргандан чандон яхшироқ! Туғилдингми  – хизмат қилгин эл учун, Жонингни аяма элда […]

Давомини ўқиш

ҲУВАЙДО ОРЗУЛАР

Агар сен бор бўлсанг ердами, кўкда, Ёки борса-келмас бирон овлоқда. Қуёш ётар жойи – алвон уфқда, Оёқ куяр саҳро ё ёнар тоғда, Мен сени топаман, ҳақиқат! Абдумажид АЗИМ Таниқли шоир Абдумажид Азим навбатдаги “Ошиқ дилим” шеърлар тўпламини китобхонлар ҳукмига тортиқ қилди. Сўнгги ўн йиллик аввалида истиқлолдек беназир неъматни тортиқ қилган йигирманчи аср халқимиз тарихида ўчмас […]

Давомини ўқиш

«Қисас ур-Рабғузий»даги шеърлар

Носириддин Рабғузийнинг “Қисас ур-Рабғузий” асари XIII-XIV аср ва ундан кейинги даврларда китобхонларнинг севимли асарлари қаторидан ўрин олган нодир ёдгорликлардан биридир. Бунга сабаб қиссаларда тасвирланган пайғамбарлар ва авлиёлар ҳақидаги қизиқарли воқеа ва ҳодисалар десак, асар ҳақида бир томонлама ва тор доирада хулоса чиқарган бўламиз. Зероки, “Қисас ур-Рабғузий”ни шу кунгача машҳур қилган бошқа бир жиҳати ҳам борки, […]

Давомини ўқиш

Икки олам нақди олдингда муяссардур сенинг

* * * Такаллум айласанг гоҳи лаби шаккарфишонингдин, Тасаддуқ бўлса жоним гоҳ бошингдин, гоҳи жонингдин. Борурсан кеча-кундуз ою кундек ҳар шараф ёлғиз, Топиб бўлмас сени бир ерда сокин ўз маконингдин. Хиромон йўлунга помолинг ул шамшод ила тўби Оёғинг ўпсун, ўргулсун ўшал сарви равонингдин. Бирор йўл илтифотингни томоша айлаган бедил Қиёмат тонги отсун бош кўтармас остонингдин. […]

Давомини ўқиш

Дилдора Ҳошимова. “Рости бул эрдиким, мастур бўлди…”

(“Бобурнома”даги қиёслашда муаллиф шахсиятининг ёритилиши) Шоир ва шоҳ Бобурнинг “Бобурнома” асари аввалидан сўнггигача деярли қиёслаш услубда ёзилган. Айнан, ушбу услубда муаллиф дунёқараши кенг очилган. Бобур давридаги ижтимоий, сиёсий, давлатчиликка оид маълумотларнинг энг муҳими, объектив характерга моликлиги, айнан, “Бобурнома”даги қиёсий таҳлилларда аён бўлади. Ҳали ўн етти-ўн саккиз ёшлик пайтида, Самарқандни иккинчи марта эгаллаган Бобур ўзининг саркардалик […]

Давомини ўқиш

Олимжон Давлатов. Бир байт синоати

Уй бино айлаб ажабтур элни меҳмон айламак, Улки бу уй ичра беш кун меҳмоне беш эмас. Алишер Навоий шеъриятида тушунилиши осон бўлган байт ва ғазаллар талайгина. Бундай ғазалларни шарҳлашда одатда шеърнинг бадиий-эстетик жиҳатига кўпроқ эътибор берилади. Жумладан, юқорида келтирилган байтда “беш кун” ва “беш эмас” ибораларида сўз ўйини – тажнис санъати қўлланилгани боис, алоҳида диққат […]

Давомини ўқиш

Абу Али Ибн Сино. Ишқ ҳақида рисола

Меҳрибон ва раҳмли Оллоҳ номи билан! Сен, Абдуллоҳ ал-фақиҳ ал-Маъсумий, мендан ишқ ҳақида қисқача бир рисола ёзиб беришни сўраган эдинг. Қуйида сенинг истагингни бажо келтириш ва сенга манзур бўладиган бир рисола битишга ҳаракат қилдим ва барча имкониятларимни ишга солдим. Рисола етти фаслдан иборат: Ҳар бир жонзотнинг жавҳаридан келиб чиқадиган ишқ тўғрисида; Оддий жонсиз мавжудотлар (маъданлар)га […]

Давомини ўқиш

Матназар Абдулҳаким. Нур васли

Матназар АБДУЛҲАКИМ НУР ВАСЛИ Алишер Навоий “Чор девон” ларининг дебочасини шундай байт билан бошлаганлар: Ашрақат мин акси шамсил каъси анвор-ул-худо, Ёр аксин майда кўр деб жомдин чиқди садо. (Яъни, ҳақиқат (ҳидоят) нурлари қуёш косасидан акс этиб чи¬қиб кела бошлади, ёрнинг аксини майда кўр деган овоз жомдан садо берди.) Алишер Навоий айтаётган бу “садо’’ – нур […]

Давомини ўқиш

Ботирхон Акрамов. “Cўз лавҳи”га битилган мўъжиза

 Туркий тилдаги биринчи рубобий-лирик куллиёт “Хазойинул-маоний”нинг иккинчи девони “Наводируш-шабоб” таркибидаги 457 рақамли, анъанавий унвон-сарлавҳа остида: “Нун” ҳарфининг нозанинларининг нози- “Наводир”дин…” мухтасар таърифи берилган “ҳазажи мусаммани мақсур” (“мафоилўн мафоилўн мафоилўн мафоил”) баҳрида яратилган шоҳбайт шарҳи-талқини: Ёрур холинг хаёлидин оқарғон кўзларим, гўё: Қўйубтур килки Сунъ ул нуқтани кўзлар қаросидин… 1. Мумтоз адабиётшунослик фани намояндаларидан бири, профессор Ҳамид […]

Давомини ўқиш