Category Archives: Адабиётшунослик

БОЛАЛИК ДУНЁСИДАН БИР ЛАВҲА

Тушунарли ва таъсирли, шу билан бирга кичик китобхонларни ўйлантирадиган шеърлар ёзиш учун болалар дунёсининг сеҳргари бўлмоқ даркор. Улар қалбидаги орзуларни қидириб топиш, уларни ўртаган нарсалардан ўртаниш, улар ҳайратланган нарсалардан ҳайратланмоқ зарур. Биз учун оддий туюлган нарсалар бола кўз ўнгида фожиавий…

ФАРАЗЛАРДАН ҚЎРҚИШ КЕРАКМИ?

ФАРАЗЛАРДАН ҚЎРҚИШ КЕРАКМИ?

Ўтган йили мумтоз адабиёт тарихи бўйича чоп этилган мақолалар юзасидан таҳлилий мулоҳаза юритганда биз, аввало, илмий муаммонинг қай тарзда шакл­лантирилгани, муаллифнинг мавзуни ўрганиш тарихидан хабардорлиги ва энг муҳими, ишнинг илмий янгилиги нималардан иборат деган саволларга жавоб излашни бош мақсад деб…

БАРАКА ОПАМ

БАРАКА ОПАМ

Эссе Бомдоддан кейин уйқуни “тўлдириш” илинжида тўлғаниб ётардим. Мана, уч ҳафта­дирки, дала ҳовлидаман, лекин изга тушолмаяпман: ҳамон милк азоби; юрак тез уриши, уйқусизлик тинкамни қуритяпти. Муолажалар нафини сезмаяпман. Тоғбағри, булоқ сувлари, мусаффо ҳаво ҳам жонимга оро кирмоқчи эмасдай. Лекин бундан-да…

САДОҚАТГА САДОҚАТ

САДОҚАТГА САДОҚАТ

Ўзбекистон халқ шоири Иқбол Мирзонинг Ўзбекистон халқ шоири Иқбол Мирзонинг “Содиқ чегачи” шеъри таҳлили Ҳақиқат ва ахлоқ яқин туғишган… ОЙБЕК 1 Сердалғов 90-йиллар ўрталари, Мустақилликнинг илк йилларида қўлимга Аъзам Ўктам муҳаррирлигида нашр этилган кичкина шеърий тўплам – “Кўнгил” тушиб қолди. Китоб сўзбошисида…

Икки ҳикоят тадқиқи

Муқаддима Шарқ ирфоний шеъриятининг ривожланишида катта бурилиш ясаган Жалолиддин Румий “Маснавийи маънавий” асарида кўпгина қисса ва ҳикоятларни турли диний, ирфоний, адабий, тарихий манбалардан олиб қайта ишлаб, ўқувчига тақдим этиб борганда назарда тутган муддаони аниқ ифодалаш учун ҳар бирининг сюжетига айрим…

СУРХОН ЖАВОҲИРЛАРИ

СУРХОН ЖАВОҲИРЛАРИ

Эссе Азалдан ҳар бир юрт, ҳар бир халқ салоҳияти, мавқеи аҳоли сонининг оз-кўплиги ёки хушманзара, сўлим жойларию бойликлари билан эмас, балки ўша юртнинг илму фани, маданияту маънавияти ва инсоният умумтараққиётида тутган ўрни билан ўлчанган, ўлчанажак. Юртимизнинг энг жанубий нуқтаси ҳисобланмиш…

СИДҚИЙ  ХОНДАЙЛИҚИЙ ЭМАС, ХАНДАҚЛИҚИЙ

СИДҚИЙ ХОНДАЙЛИҚИЙ ЭМАС, ХАНДАҚЛИҚИЙ

Сирожиддин Махдум Мирзоҳид ўғли Сидқий Хандақлиқий ва унинг яқинлари азоб-уқубатли ҳаёт кечирдилар, аммо асло тушкунликка тушмадилар. Аввало мустаҳкам сабр-бардош, қолаверса, ҳеч чорасиз дамларда ҳам мардонавор олға юриш, керак бўлса, қатъият билан курашиш бу кишиларга мудом ҳамроҳ эди. Таъмагирлик, шахсиятпарастлик, риёкорлик…

Самимият –ноёб фазилат

Самимият –ноёб фазилат

Одатда манба кўлами катта тадқиқотлар муайян илмий таснифга қурилади. Лирик асарлар тадқиқида эса илмий тасниф асосини жанр хилма-хиллиги, поэтик услуб янгиланишлари, метафорик талқин принциплари ташкил этади. Аммо бугунги маърузада айни таснифларнинг бирортасига асосланиш имкони йўқ. Бунинг сабаби иккита. Биринчидан, материал…

“Ҳайрат ул-аброр”да ўзлик масаласи

“Ҳайрат ул-аброр”да ўзлик масаласи

Алишер Навоийнинг “Ҳайрат ул-аброр” асарини ҳам жаҳон фалсафаси ва бадиий ижодий контекстида, хусусан Суқрот, Афлотун каби антик давр, Гегель, Шопенҳауэр каби янги давр ва, табиийки, Шарқ адабиёти ва ислом фалсафаси билан боғлиқликда кўриш лозим. Албатта, бир мақола доирасида бу имконсиз.…

Она ер соғинчи

Она ер соғинчи

Тошкентнинг Эски шаҳар қисмидаги Ҳазрати Имом мажмуасига ҳар сафар дилимда ифтихор билан келаман. Боиси шу мажмуага ярашиб тушган Тиллашайх мачити тарихи билан оиламизнинг тарихи қўшилиб кетганидир. Кўнглимда фахр уйғотадиган яна бир туйғу менинг боболарим Тилла Шайх бува ҳамда Саидазим Муҳаммадбой…